Tôi vẫn thường cảm thấy Giết con
chim nhại và Bắt trẻ đồng xanh
có một sự liên quan nào đó, dù thực tế hiển nhiên đó là hai tác phẩm hoàn toàn
độc lập. Dù vậy, cảm giác về sự liên quan ấy mãi theo đuổi tôi. Sau khá nhiều lần
bỏ qua việc đọc chúng, cuối cùng tôi mới chạm tay vào hai tác phẩm thuộc hàng
kinh điển này. Tôi thấy thời điểm mình đọc đã trở nên khá muộn. Hẳn bạn đọc nên
tiếp cận với hai cuốn sách này từ sớm, đặc biệt với Giết con chim nhại – trẻ em có thể tìm thấy trong đó những bài học
giáo dục ý nghĩa, trong khi Bắt trẻ đồng
xanh dường như phù hợp với tuổi vị thành niên nổi loạn (nhưng cho những ai
muốn tìm lại chút hương vị dù gần gũi hay xa lạ với mình trong những năm tháng
hoa niên có lẽ cũng không phải sự chọn lựa tồi, đặc biệt nếu bạn đang chán mớ đời
nhiều giả dối). Tôi mua hai cuốn sách trong cùng thời điểm. Nhưng quá trình đọc
thì khác nhau.
Tôi đọc Giết con chim nhại
khá nhanh, trong khi với Bắt trẻ đồng
xanh thì ngược lại. Nếu Giết con
chim nhại giống như một bé gái trong sáng, quả cảm, giàu tính chính nghĩa
làm cho người ta yêu mến từ phút đầu đến phút cuối thì Bắt trẻ đồng xanh mang đến ấn tượng ban đầu của một cậu con trai bốc
đồng hư hỏng. Bạn khó mà yêu mến chàng trai ấy ngay được. Sự yêu mến chỉ đến nếu
bạn dành cho chàng sự nhẫn nại (bởi bạn là độc giả kiên nhẫn, tò mò hay vì những
lý do ấm ớ nhưng thiết thực như tiếc tiền mua sách hay vì muốn đọc mà chưa có
tiền mua sách mới). Phải mấy tháng trôi qua tôi mới trở lại với Bắt trẻ đồng xanh. Khi đọc trọn vẹn thì
sự khó chịu ban đầu nguôi ngoai. Tôi nhận ra đằng sau sự ngổ ngáo hư hỏng của cậu
trai kia là một tâm hồn lương thiện trong sáng. Và tôi bắt đầu thấy cậu ấy dễ
thương…
Tôi vẫn mang theo cảm giác về sự liên quan giữa hai tác phẩm, cho đến
bây giờ, sau khi đã đọc xong hết cả hai. Đó cũng là lý do khi muốn khái quát đôi
dòng cảm nhận, tôi không chọn viết riêng từng tác phẩm. Dù vậy tôi lại không
tránh khỏi cảm giác lúng túng khi xếp đặt chúng cạnh nhau, như thể tôi đang làm
phép so sánh (tôi hoàn toàn không có ý định này). Nhưng có vẻ như đó lại chính
là điều tôi đang làm. Phút chốc tôi cảm thấy mình trở nên vụng về và kém tinh tế
làm sao…


